Kierunki i nurty w geomorfologii

Historia i teraźniejszość geomorfologii pokazuje, że obecne w niej były i są róż­ne kierunki i nurty. Są one znane pod specyficznymi nazwami, co może rodzić wraże­nie istnienia jednoznacznego, wewnętrznego podziału dyscypliny na jeszcze bardziej wyspecjalizowane dziedziny. O ich naturze stanowi obiekt badań (forma czy proces)oraz uwarunkowania rozwoju rzeźby (budowa geologiczna czy warunki klimatyczne). Cztery wyróżnione w ten sposób kierunki to:•geomorfologia historyczna, zmierzająca do wyjaśnienia współczesnego ukształto­wania powierzchni ziemi przez odtworzenie całej historii rozwoju rzeźby, wraz ze zmieniającymi się w czasie uwarunkowaniami. W zależności od lokalnego kontek­stu geologicznego rozważania takie są prowadzone w skalach czasowych obejmują­cych tysiące, dziesiątki tysięcy, miliony, a nawet dziesiątki milionów lat.•geomorfologia dynamiczna, stawiająca w centrum zainteresowania proces, jego me­chanizm i uwarunkowania. Nieodzownym składnikiem postępowania badawczego jest stała rejestracja przebiegu procesu, ewentualnie jego symulacja w laboratorium lub przy wykorzystaniu matematycznych technik modelowania. Siłą rzeczy geomor­fologia dynamiczna jest na ogół geomorfologią krótkich skał czasowych.•geomorfologia strukturalna, w której założeniem jest dominujący wpływ budowy geologicznej na przebieg procesów rzeźbotwórczych i charakter powstających form.•geomorfologia klimatyczna, głosząca zasadę nadrzędności uwarunkowań zewnętrz­nych (klimatycznych) procesów rzeźbotwórczych i na ogół pomniejszająca rolę czynnika geologicznego. Efektem dociekań w tym nurcie było między innymi wy­znaczanie na Ziemi stref morfo klimatycznych, cechujących się występowaniem spe­cyficznych form i ich zespołów.

Comments are closed.

Advertisement
Kategorie
Grudzień 2018
P W Ś C P S N
« cze    
 12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930
31  
  • Zrożnicowanie krawędzi kontynentów

    5 lat ago
    Analiza rzeźby bloków kontynentalnych w skali globalnej prowadzi do spostrze­żenia, że istnieją dwa główne rodzaje ich zewnętrznych krawędzi. Krawędzie aktywne (ang. active margins) przylegają do zbieżnych granic płyt litosferycznych, na których dominuje subdukcja lub pogrubianie skorupy kontynentalnej. Ich przeciwieństwem są krawędzie pasywne (ang. passive margins), wyznaczające…
  • Łupki talkowe

    5 lat ago
    Badania orientacji porfiroblastów albitu wykazują, że skrystalizowały one w trakcie deformowania i przeobrażenia skały pierwotnej. Łupki talkowe wyróżniają się zasobnością w talk, któremu towarzyszą: aktynolit, chloryt, minerały grupy serpentynu lub magnezyt i dolomit. Ułożenie warstewek i łusek talku uwidacznia teksturę równoległą, jakkolwiek towarzyszący magnezyt jest na…
  • Gabra i noryty

    4 lata ago
    Gabra i noryty są ciemne, często ciemnozielone. Dostrzegalne są w nich okiem nieuzbrojonym białawe, czasem szkliste skalenie podobne do kwarcu. Plagioklazy mają niekiedy błękitną migotliwość. Ogólne zielonawe zabarwienie spowodowane jest obecnością minerałów wtórnych z grupy chlory tu, serpentynu lub innych. Struktura panhipoautomorficzna lub panksenomorficzna. Niektóre odmiany…
  • Sulfobolity

    5 lat ago
    Sulfobolity, tj. skały siarczkowe, są produktami krystalizacji magmy siarczkowej, która oddziela je od magmy pierwotnej wskutek likwacji. Proces ten następuje w trakcie krystalizacji skał ultrazasadowych. Do pełnego jego rozwoju dochodzi podczas krystalizacji norytów i gabr. Cięższa magma siarczkowa kroplami opada na dno zbiorników magmowych i po…
  • Amfibolity

    4 lata ago
    Amfibolity są drobno- lub średnioziarniste, rzadko zawierają większe ziarna. Szarozielone lub niemal czarne, teksturę mają łupkową lub bezładną. Odmiany powstałe wskutek bardziej zaawansowanego metamorfizmu, stanowiącego przejścia do skał facji granulitowej, zawierają niekiedy duże izometryczne ziarna ciemnoczerwonego granatu. Ich mikrostruktura bywa rozmaita: nemato-, grano-, dia-, a czasem…