Rodzaje gór w kontekście tektoniki płyt

Rozmieszczenie obszarów górskich na Ziemi nawiązuje bezpośrednio do układu płyt litosfery, a w szczególności do przebiegu granic między poszczególnymi płytami oraz stref rozłamowych w obrębie płyt, noszących nazwę ryftów śród kontynentalnych W zależności od charakteru procesów tektonicznych zachodzących w tych strefach, budowa wewnętrzna (struktura) górotworów jest kształtowana w inny sposób, a to z kolei znajduje swój wyraz w różnych formach rzeźby i przebiegu morfogenezy.W tradycyjnym podziale wyróżniano dwa podstawowe rodzaje gór ze względu na charakter dominujących procesów tektonicznych: góry fałdowe i góry zrębowe. W świetle współczesnej wiedzy o mechanice deformacji ośrodka skalnego podział ten jest niewłaściwy i prowadzi do błędnych wyobrażeń o sposobach powstawania gór, ro­zumianych jako wielkie formy rzeźby powierzchni Ziemi. Mówiąc o fałdach i usko­kach mamy na myśli ogólny podział sposobu deformacji warstw skalnych na deforma­cje ciągłe (fałdy) i deformacje nieciągłe (uskoki) . W rzeczywistości w intensywniejszych deformacjach powierzchni Ziemi, a tylko takie prowadzą do po­wstania rzeźby górskiej (pomijamy tu na razie procesy wulkaniczne), uczestniczą nie­mal wyłącznie struktury uskokowe. Wynika to ze wspomnianej we wstępnej części te­go rozdziału podatności przypowierzchniowych warstw litosfery tylko na odkształce­nia sztywne.

Comments are closed.

Advertisement
Kategorie
Listopad 2018
P W Ś C P S N
« cze    
 1234
567891011
12131415161718
19202122232425
2627282930  
  • Mikrogranity

    4 lata ago
    Mikrogranity, mikroadamellity, mikrogranodioryty i mikrotonality są skałami skrystalizowanymi płycej w skorupie ziemskiej. Często są tez produktami późniejszych etapów tej krystalizacji, a w związku z tym bywają zasobniejsze w granaty, turmalin, topaz i inne minerały tworzące się z magmy resztkowej. Skład chemiczny nie różni się zbytnio od…
  • Rodzaje gór w kontekście tektoniki płyt

    4 lata ago
    Rozmieszczenie obszarów górskich na Ziemi nawiązuje bezpośrednio do układu płyt litosfery, a w szczególności do przebiegu granic między poszczególnymi płytami oraz stref rozłamowych w obrębie płyt, noszących nazwę ryftów śród kontynentalnych W zależności od charakteru procesów tektonicznych zachodzących w tych strefach, budowa wewnętrzna (struktura) górotworów jest…
  • Formy planetarne i ich związek z tektonika płyt

    4 lata ago
    Największymi formami rzeźby wyróżnianymi na powierzchni Ziemi są kontynen­ty i obszary oceaniczne, określane jako formy planetarne. Podział taki jest oczywisty w świetle fizycznej mapy globu, która pokazuje zasięg obszarów lądowych i mor­skich, ale ma też swoje głębsze uzasadnienie. Dwudzielność rzeźby Ziemi jest wyraź­na na histogramie częstości…
  • Znaczenie tektoniki w rozwoju rzeźby

    5 lat ago
    Rzeźba powierzchni Ziemi jest swoistą wypadkową skutków procesów endogenicznych i egzogenicznych. Do zjawisk endogenicznych ważnych z punktu widzenia geomorfologii należą pionowe i poziome ruchy skorupy ziemskiej, a także procesy wulkaniczne, powiązane przyczynowo z tektonicznymi. W poprzednim rozdziale po­kazano, w jaki sposób główne rysy rzeźby całej Ziemi…
  • Hipotezy

    4 lata ago
    Istnieją rozmaite hipotezy o genezie anortozytów, być może powstały w wyniku frakcyjnej krystalizacji magmy bazaltowej. Tworzyć się miały wówczas duże ilości plagioklazów i niewielkie ilości minerałów ciemnych, które były zawieszone w magmie w czasie jej wznoszenia się w wyższe partie skorupy ziemskiej. W trakcie powolnej intruzji…