Strefy uskoków

Prawdopodobnie znaczną rolę w kształtowaniu rzeźby kontynentów odgrywają duże strefy uskoków przesiewczych, występujące zarówno w strefach orogenicznych, jak i terygenicznych. Ich rzeźbotwórcza rola nie została jeszcze do końca wyjaśnio­na, można jednak podejrzewać, że odegrały one znaczną rolę w wypiętrzaniu na znaczne wysokości bloków litosferycznych w jatrogennie Azji Centralnej (łańcuchy górskie TeinaStan, Pamir, Kunlun), w strefie Morza Martwego i w Kalifornii.W niektórych fragmentach kontynentów mechanizmy dźwigania (i obniżania) mogą być bardzo złożone. Dobrym przykładem są Sudety i inne masywy Średniogórza Europejskiego oraz fragmenty Appalachów w Ameryce Północnej. Takie obszary rozbite są na mniejsze bloki, które wskutek wyraźnego podniesienia w stosunku do otoczenia są w szczególnym stopniu narażone na erozję. Prowadzi ona do rozczłon­kowania rzeźby i powstaje rzeźba gór średnich, z gęstą siecią głębokich dolin o stro­mych zboczach i fragmentarycznie zachowanymi równinnymi powierzchniami wodo­działowymi. W tych obszarach rzeźba wyżynna i górska występuje obok siebie, a gra­nice między poszczególnymi obszarami są często nieostre.Góry tworzą się jednak nie tylko w wyniku procesów tektonicznych. W Afryce du­że obszary zajmują masywy górskie związane z intensywnym wulkanizmem w oddaleniu od granic płyt (Amager, Tibesti). Górski krajobraz cechuje też wiele wysp wulkanicz­nych. Wielkie wylewy law znacznej grubości prowadzą także do powstania obszarów wy­żynnych o cechach płaskowyżu. Przykładami są płaskowyż Kolumbii w północno-zachodniej części Stanów Zjednoczonych i północno-zachodnia część wyżyny Dekan.

Comments are closed.

Advertisement
Kategorie
Listopad 2018
P W Ś C P S N
« cze    
 1234
567891011
12131415161718
19202122232425
2627282930  
  • Rodzaje gór w kontekście tektoniki płyt

    4 lata ago
    Rozmieszczenie obszarów górskich na Ziemi nawiązuje bezpośrednio do układu płyt litosfery, a w szczególności do przebiegu granic między poszczególnymi płytami oraz stref rozłamowych w obrębie płyt, noszących nazwę ryftów śród kontynentalnych W zależności od charakteru procesów tektonicznych zachodzących w tych strefach, budowa wewnętrzna (struktura) górotworów jest…
  • Fojaity

    4 lata ago
    Fojaity są jasnoszare, różowe, ciemnoszare, zielonawe lub brunatna-we w przypadku większej zawartości minerałów ciemnych, zwłaszcza tworzących mniejsze ziarna. Niekiedy są skałami gruboziarnistymi, często jednak są drobnoziarniste. Pod mikroskopem wykazują strukturę hipidiomorficznoziarnistą lub porfirowatą. Teksturę mają bezładną lub smugową od minerałów ciemnych. Fojaity tworzą masywy o powierzchni…
  • Tekstury

    5 lat ago
    Najczęściej spotykane są tekstury łupkowe i gnejsowe. Tekstury łupkowe występują w skałach odznaczających się obfitością minerałów blaszkowych (krzemianów pakietowych) i kwarcu. W taksturach gnejsowych widoczne jest zróżnicowanie składu mineralnego na warstwy skaleniowo-kwarcowe zawierające także inne minerały oraz na warstwy zasobne w miki, chloryty lub amfibole. Tekstura…
  • Aplity

    4 lata ago
    Aplity są drobnoziarnistymi skałami żyłowymi odpowiadającymi składem silnie leukokratycznym, najzasobniejszym w SiO2 odmianom granitoidów. Zwykle zawierają ponad 70% wag. SiO2 i często ponad 10% wag. alkaliów. Zasobne są w niektóre pierwiastki śladowe. Od innych skał różni je jaśniejsza barwa, cukrowaty wygląd oraz drobnoziarnistość. Pod mikroskopem wykazują…
  • Facje metamorfizmu termicznego

    4 lata ago
    Utwory metamorfizmu termicznego (kontaktowego) powstają -Wówczas gdygradient geotermiczny jest większy od 70°C/km. W szerokim zakresie temperatur dochodzących do 800—900°C, tworzą się skały facji hornfelsowych. Do utworów tych zaliczamy również czerwono spieczone w strefach kontaktowych skały ilaste, łupki plamiste i łupki gruzełkowe, tj. skały dość silnie odwodnione,…